Foto:

Ton Koppenol: wolken en weer (2)

  Column

De cumulonimbus is een onweerswolk die zich tot grote hoogte kan ontwikkelen, in de omgeving van de tropen tot zelfs meer dan 15 km. In onze streken wat minder hoog maar toch nog altijd ruim boven de 10 km.

De hoeveelheid vocht die zich in zo'n wolk kan bevinden is gigantisch. Geen wonder dus dat een dergelijk wolkentype enorme stortbuien teweeg kan brengen,vaak vergezeld van onweer. Ook de vorming van hagel is kenmerkend voor deze wolk.

In de Alblasserwaard en omstreken is de onweersactiviteit de afgelopen decennia duidelijk afgenomen. Ik hou het weer dagelijks bij sinds 1976. Het aantal dagen met onweer en de hevigheid ervan is sindsdien een stuk minder geworden. In de jaren '50 en '60 van de vorige eeuw kon het er tijdens een onweer bijzonder heftig aan toe gaan.

Het weer werd toen nog niet bijgehouden door mij maar ik heb in deze een belangrijk geheugensteuntje, te weten mijn vader. Hij was nl. ontzettend bang voor dit weerfenomeen (angstige momenten meegemaakt in zijn jeugd? Het zou zomaar kunnen.) Wanneer een onweersbui 's nachts al te hevig uitpakte dan werden alle kinderen uit bed gehaald. "Jassen aantrekken en niet te dicht bij de ramen gaan staan", luidde dan altijd zijn commando.Verder werd er vurig gehoopt en gebeden dat het gezin Koppenol gespaard zou blijven. Dergelijke sessies hebben zeker 5 keer plaatsgevonden en waarschijnlijk wel vaker.

Ik kan me nog goed herinneren dat het tijdens een onweersbui zeker een uur lang vrijwel voortdurend bliksemde. Een boek lezen 's nachts om 2 uur en alle lampen uit was goed mogelijk (zelf uitgeprobeerd). Alleen de enorme dreunen van de donder leidden wel enigszins af.

Trouwens de angst van m'n vader voor onweer was niet helemaal ongegrond want jaarlijks vonden in die tijd zo'n 4 mensen jaarlijks de dood in Nederland omdat ze door de bliksem getroffen waren. Hoe het komt dat in de loop van de jaren de onweersactiviteit in onze streken is afgenomen weet ik niet. Misschien heeft het te maken met de afsluiting van de grote zeearmen.

Het zou trouwens best kunnen dat de onweersfrequentie in andere delen van ons land juist is toegenomen. Ik ben nog geen officiële verslag hieromtrent vanuit De Bilt tegengekomen. Een jaar of 8 geleden heb ik in een aantal weerpraatjes uitgebreid aandacht besteed aan dit onderwerp. Dat zal ik nu niet doen.

Volgende week komen er andere wolkentypen aan de orde die ook interessant kunnen zijn. Tot slot de vooruitzichten: het wordt behoorlijk koud, zowel overdag (op enkele dagen ruim onder de 10 graden) als 's nachts (lichte vorst). Dat is weer even wennen.

Meer berichten