De presentatie van het boek. Van links naar rechts: Theo Viveen, wethouder Corine Verver, oud-werknemer Erkelens en Pieter van Wijngaarden. (foto: Arco van der Lee)
De presentatie van het boek. Van links naar rechts: Theo Viveen, wethouder Corine Verver, oud-werknemer Erkelens en Pieter van Wijngaarden. (foto: Arco van der Lee)

Papendrechtse vliegtuigfabriek Aviolanda steunde jonge staat Israël

door Arco van der Lee

Papendrecht - In het derde deel van zijn serie boeken over vliegtuigfabriek Aviolanda gaat Pieter van Wijngaarden in op de periode 1945 – 1953. Daarbij werkte de fabriek onder meer mee aan de opbouw van de Israëlische luchtmacht.

De eerste exemplaren van het boek werden woensdag 10 april uitgereikt in het museum van de Stichting Dorpsbehoud. Er was een exemplaar voor oud-Aviolanda medewerker Erkelens. Ooit was de in 1924 geboren Erkelens de beste lasser van Papendrecht.

Namens de Vereniging Dorpsbehoud nam Theo Viveen een exemplaar in ontvangst. De gemeente Papendrecht werd vertegenwoordigd door wethouder Corine Verver. Zij sprak namens het college haar waardering uit voor het werk van Pieter van Wijngaarden. "Veel gegevens die anders verloren zouden gaan, worden nu in deze boeken vastgelegd."

Aviolanda werkte na de oorlog mee aan de wederopbouw van Nederland, vertelde Pieter van Wijngaarden bij de presentatie. "Zo bouwde men ruim 300 autobussen, Douglas Dakota's voor Europese luchtvaartmaatschappijen en opleidingsvliegtuigen voor verschillende luchtmachten, de Rijksluchtvaartschool en Marineluchtvaartdienst."

Het opmerkelijkste project werd opgezet in 1948, na de onafhankelijkheidsverklaring van de staat Israël. Wegens een wapenembargo leverde de Verenigde Staten officieel geen vliegtuigen aan de nog geheime luchtmacht van de nieuwe staat. Nederland deed dat wel, legt Van Wijngaarden uit.

"Fokker leverde splinternieuwe Fokker S11 opleidingsvliegtuigen en Aviolanda deed hieraan mee met de levering van gereviseerde Harvards." Officieel waren dat trainingsvliegtuigen, maar in werkelijkheid werden ze gebruikt als aanvalsbommenwerpers.

Dirk Vlot van Aviolanda kocht de vliegtuigen tweedehands in Canada, waarna ze in Papendrecht opnieuw werden opgebouwd. Ze werden voorzien van extra brandstoftanks voor de vlucht naar Israël. Dat was nodig omdat ze urenlang boven zee moesten vliegen.

"De door Aviolanda geleverde Harvards hadden een belangrijk aandeel in de Arabisch – Israëlische oorlog van 1948 tot 1949 en de operatie Horev, waarbij ze honderden aanvalsmissies vlogen tegen gronddoelen van het Egyptische leger. Na de verschillende oorlogen in Israël werden de overgebleven Harvards gebruikt als opleidingsvliegtuig", aldus Van Wijngaarden.

'Logboek Aviolanda en het verdwenen vliegveld', deel 3' doorn Pieter van Wijngaarden kost € 39,95 en is te koop in de boekwinkel.

Meer berichten